Staja hazırlık: işyerinde açık ve saygılı iletişim
Önce görevin ve iletişim yolunun anlaşılması
Staj ortamında öğrenciden deneyimli bir çalışan gibi her şeyi bilmesi beklenmemelidir. Buna karşılık verilen görevi anlamaya çalışması, bilmediği noktayı söylemesi ve sorumluluk sınırını gözetmesi önemlidir. İletişimin başlangıcı, kime hangi konuda soru sorulacağını öğrenmektir.
Öğrenci, staja başlamadan önce okulunun ve işyerinin kendisi için bildirdiği kuralları incelemelidir. Görevlerin, gözetimin ve değerlendirme biçiminin nasıl yürütüleceği ilgili sorumlularla netleştirilir. Buradaki öneriler genel iletişim alışkanlıklarıdır; belirli bir stajın koşullarını veya hukuki haklarını tanımlamaz.
Görevi kendi sözleriyle doğrulamak
Bir açıklamayı dinledikten sonra öğrencinin anladığını kısa biçimde özetlemesi yararlıdır. Hangi çıktının istendiği, ne zaman teslim edileceği ve kimin kontrol edeceği anlaşılırsa yanlış beklenti azalır. Not almak, aynı soruyu unutulduğu için tekrar tekrar sorma ihtiyacını da azaltabilir.
Örneğin örnek bir dosyanın düzenlenmesi isteniyorsa, öğrencinin dosya biçimini ve hangi bilgilerin değiştirilebileceğini sorması yerindedir. Tahmin ederek ilerlemek yerine izin verilen sınırı bilmek gerekir. Anlaşılmayan terimi açıklatmak, öğrenme sürecinin doğal parçasıdır.
Soru sormayı somutlaştırmak
Sadece anlamadım demek yerine hangi noktada zorlanıldığını göstermek karşıdaki kişinin yardımcı olmasını kolaylaştırır. Öğrenci kendi denemesini ve beklediği sonucu kısaca anlatabilir. Ancak güvenli olmayan veya yetkisi dışında kalan bir işlemi denemiş olması beklenmez.
Görevin hangi bölümünü anladığınızı belirtin.
Açıklama istediğiniz noktayı tek bir soruyla ifade edin.
Aldığınız yanıtı kısa notla doğrulayın.
Güvenlik veya yetki belirsizliğinde sorumlu kişiye başvurun.
İlerlemeyi ve hatayı zamanında paylaşmak
Bir görevin gecikeceği fark edildiğinde son ana kadar beklememek yararlıdır. Tamamlanan kısım ve kalan ihtiyaç açıkça anlatılabilir. Hata olduğunda da gizlemek yerine ilgili sorumluya bilgi verilmelidir. Gerçek durumun bilinmesi, uygun değerlendirme yapılmasını sağlar.
İletişimde kişiyi suçlamak yerine gözlenen durumu tarif etmek önemlidir. Bir dosyanın bulunamadığını söylemekle bir arkadaşın dikkatsiz olduğunu söylemek farklıdır. Saygılı dil, sorunu küçültmez; çözüm için gerekli bilgiyi daha anlaşılır biçimde ortaya koyar.
Gizlilik ve kişisel sınırlar
İşyerinde görülen belgeler, ekranlar veya kişisel bilgiler izinsiz paylaşılmamalıdır. Fotoğraf çekmeden ve çalışmayı okul ödevine eklemeden önce izin alınmalıdır. Sosyal medyada iyi niyetli bir paylaşım bile başkalarının bilgilerini açığa çıkarabilir.
Öğrenci kendini güvensiz hissettiğinde, uygunsuz bir taleple karşılaştığında veya görev sınırı belirsizleştiğinde okulundaki sorumlu öğretmene ve güvendiği yetişkine haber vermelidir. İyi iletişim, yalnız uyum göstermek değil, gerektiğinde destek istemeyi de içerir.
Mesleki eğitime ilişkin beklentilerinizi ve sorularınızı ön kayıt sayfasından okul ile paylaşabilirsiniz.


Yorumlar